İnsanın çiy südəmmişliyi, onun varlığının zamandan və məkandan asılı olmayan və özünü ən müxtəlif şəkillərdə üzə vuran və hər toplumda rast gəlinən şərti-vəziyyəti kimi Bibliyada bəhs edilir. Buna dilimizdə günah deyilir. Lakin günah sözü məncə Bibliyanın anlatdığını tam ifadə etmir. Günah mənim bildiyimə görə, konkret şəxsin, konkret əməlini və ya birbaşa şəxslə ilişkin olmasa da bir konkret və müəyyən normalar daxilində qadağan olunmuş əməli ifadə edir. Məsələn, adam öldürmək günahdır. Oğurluq, yalan şahidlik, zina günahdır. Lakin niyə bunları insan edir? Bunlar hardan gəlir? Bunların aradan qaldırılması mümkündürmü? Bu suallarla qarşılaşan şəxs artıq konkret əməl səviyyəsində dəyərləndirmədən çıxır və daha dərin təfəkkür qatlarına enmiş olur. Bibliyaya görə, bunlar insanın günahkar təbiətindən qaynaqlanır. Biz hamımız başqalarına pislik etmək potensialımızın olmasından xəbərdarıq və bunu inkar edə bilmərik. Bax bu potensial artıq günah adlandırıla bilməz, çünki ondan daha dərindədir və özünün konkret təzahür forması kimi günahda-əməldə özünü büruzə verməyə bilər - insan axı həmişə günah etmir. Ancaq həmin o potensial həmişə bizimlədir.

Davamı...

Bu gün Məsiağa müəllimin “Səs” adlı bloqunda azeribloqun bir yaşının tamam olması münasibətilə yazdığı kiçik yazını oxudum və bu məni azəribloqla bağlı indi oxuyacağınız yazını qələmə almağa sövq etdi.

Bəri başdan təbrik edirəm azəribloqun qurulmasında əməyi olan hər kəsi, özəlliklə də Fərhadı. Ki, basa-basa güneydən bura gəlib burda bir quzeylinin görmədiyi işi, yaxşı-pis öz hesabına görür.

Davamı...

Dadaş Qaraqoyunlu Qızılbaş

İnanan Azərbaycan Türkləri arasında Şiə, Ələvi, Bahayi və Sünniliyi mənimsəyənlerin var olduğu az çox bilinsə də, Xiristiyan/Məsihi Azərbaycan Türklərin haqqında çoxu insanın bilgisi tətmin ediçi deyildir.

Məsihi Türkler Iraq Türklərinin Kərkük'də yaşayan kiçik topluluğudurlar. Obir Türklərin "Qala Govuru" adlandırdıqları bu Xiristiyan/Məsihi Türklərin sayısı əvvəllər 30.000 nəfər ətrafında olsa da, bugün Kərkük'dakı cəmi sayılarının təqribən 5.000 nəfər olduğu guman edilir. Bunların Kərkük'də "Mar Yusuf" (Şatırlı Məhəlləsində) və "Qırmızı Kilisə" (İskan Məhəlləsində) adında iki də kilisəsi vardır.

Aşağıda onların Mədrəşlərindən (=Saldlamaq) birini verirəm. Bu Mədrəşlər, Türk Məsihilerin ölüləri üçün kilisələrində uzun hava tərzində oxuduqları İlahilərdir.

Davamı...

İnsanın ana döşündən qaynamış, pasterizə edilmiş süd əmmədiyini yəqin hamımız bilirik. Hamımız çiy süd əmmişik. Bu sözün hərfi mənasında az – çox ana südü əmməklə bərəkətlənmiş insanların hamısı çiy süd əmib. Maraqlıdır ki, belə çiy süd indi dünyanın hər tərəfində bazarları, modnu dillə desək marketi dolduran əldəqayırma (yarım)bişmiş süddən məncə daha çox yardım edir insanlara. Ana döşündən çiy süd əmən övladın ana ilə birbaşa, bədən səviyyəsində ən yaxın münasibəti olur.

Davamı...

Dinlərin çoxluğunun mənfi tərəfləri də var (baxır hansı mövqedən yanaşırıq). Məsələn, Azərbaycan kimi ənənəviçi, milli “urra” birliyinin önəmli olduğu, müxtəlifliyi rejim və hökumət üçün təhlükə görən, dövlətçiliyin cəmiyyətdəki fərqli sferalarda (din də bunların arasındadır) monoton birlik hesabına saxlandığı və gəlişdirildiyi məkanlarda dinlərin çoxluğu, milli kimlik və birlik üçün təhlükə görülür. Sözsüz, azərbaycanlılarının hamısının müsəlmançılığı, bir dində olmaları, onların bir qisminin isəvi olması zamanı yarana biləcək problemlərdən yan keçməyə fürsət verir. Məsələn, deyək ki indi islam milli-dövləti kimlik ideyasına qatqıda bulunan faktordur, lakin azərilərin bir hissəsi xristianlaşarsa, islam bu cür faktor olmaq şansını itirər.

Davamı...

Azərbaycanda İslamla yanaşı bu cür keyfiyyət çoxluğuna töhfə verəcək və buna imkanı olan ikinci din məncə məsihilikdir. Bunun bəzi səbəblərindən İsəviliyin İslama yaxınlığını, onun sosial-intellektual bazasının musəvilikdən, zərdüştilikdən daha çox olmasını göstərmək olar: unutmayaq ki, Xristianlıq ən çox daxili müxtəlifliyə malik, son iki əsrin dinə qarşı mənfi münasibətində ən çox soruşdurulan və çək-çevir edilən, Qərbin intellektual-rasional-empirik və s. əqli diskursları ilə ən uzun münasibət-dialoq tarixi olan dindir. Sekularizm, maddiyyatçılıq, elmi fundamentalizm və s. bu kimi paradiqmalar, ideyalar, İslamın və digər dinlərin qapısını döyməzdən öncə Xristianlığı daşa basır.

Davamı...

"Müjdə" Dini İcmaları Birliyi Zaqatala şəhərində həbsə alınmış qurumun iki üzvü - Həmid Şabanov və Zaur Balayevlə bağlı dünən Beynəlxalq Mətbuat Mərkəzində tədbir keçirib.

Davamı...

          16:15 02-07-08

Rus Pravoslav Kilsəsinin Arxiyerey Məclisinin keçən həftə Moskvada keçirilən toplantısında Azərbaycan pravoslav kilsəsinin fəaliyyəti müsbət qiymətləndirilib.

Davamı...

Mama dilimizdə belə bir qəribanə deyim var: “çoxluq p-xluqdur” özəl bir mövzu, predmet və s.-ni içərmədiyindən sanki universalmış kimi hər haqq-hesabla bağlı işlədilməsi mümkündür bu deyimin. Məsələn, deyək ki, səs-küyün çoxluğu bədənimizdən çıxana çevrilə bilər, bəs fikirlərin çoxluğu necə? Əslində bu deyim çoxluğun problem olmasını və ya problemə çevrilmək imkanını ifadə edir. Necə deyərlər, daha biz nə deyə bilərik ki... . Amma çoxluq hər zaman arzuolunmaz şeyə çevrilməz, çətin də olsa çoxluğu müsbətə, arzuolunana da çevirmək olar. Çoxluq belə demək mümkünsə, sadəcə kəmiyyətcə çoxluq deyil, həm də keyfiyyətçə çoxluq yəni müxtəlifliyin çoxluğu, fərqli olan fikirlərin, ideyaların, düşüncələrin çoxluğudur. Çoxluq həm də bir-iki hərfini oynatmaqla iqtisadi dilə, qavrama az da olsa tərcümə oluna bilər...bolluq şəklində. Çağdaş dünya keyfiyyətli çoxluğu demokratiyanın, keyfiyyətli bolluğu isə iqtisadi gəlişmənin əsası hesab edir.

Davamı...

Bir dindarın özünə və inancına ilişgin yol verə biləcəyi ən önəmli səhvlərin bəzilərini cilallanmamış şəkildə bloqa yerləşdirirəm. Yeri gəlmişkən, pastoral sözünün nəyə istinad etdiyini lütfən özünüz müəyyənləşdirin. Geniş mənası var və bir az əziyyət çəkib axtarsanız bu barədə  maraqlı yazılar tapacaqsanız.

1.    Dindarlığından dolayı, özünü Yaradana hamıdan və ya bir çoxlarından yaxın görmək.

Davamı...